Choroby cywilizacyjne

Posted by: admin  :  Category: Medycyna

Przez „choroby cywilizacyjne”, ujmując rzecz przyczynowo, rozumiemy takie zespoły uszkodzeń narządów i ich funkcji, jak też funkcjonowania organizmu jako całości, które są wyrazem reakcji adaptacyjnej organizmu na niedobór lub nadmiar określonych substancji biologicznie czynnych poza granicę homeostazy. Źródłem tych substancji biologicznie czynnych jest środowisko, które albo w sposób naturalny pozbawione jest określonych ich grup, albo też za ich brak odpowiedzialny jest sam człowiek niszczący biosferę czy też – równolegle – pozbawiający żywność w procesach technologicznych tych właśnie składników. Z kolei w środowisku, zwykle już wyłącznie z winy człowieka, znajdują się liczne grupy substancji szkodliwych dla zdrowia. Wreszcie – znowuż na skutek działalności człowieka – określone grupy substancji znajdują się w zaburzonych proporcjach, przez co niektóre z nich mogą się stawać toksyczne lub bezwartościowe, jako że wśród rozlicznych substancji biologicznie czynnych znajdują się takie, między którymi zachodzi zjawisko synergizmu, i takie, które są opozycyjne w stosunku do siebie, wzajemnie się niejako „unieczynniają” czy rugują, zwłaszcza gdy znajdują się w niewłaściwych, zaburzonych proporcjach, np. magnez i potas.

Reakcje adaptacyjne są normalnym, odwiecznym mechanizmem biologicznym, mającym na celu zachowanie homeostazy i przystosowanie się do środowiska. Jeżeli jednak bodźce „braku” lub „nadmiaru” są zbyt silne lub zbyt długotrwale, czy też mają te obie cechy łącznie, adaptacyjna reakcja organizmu może naruszyć granicę homeostazy. Wówczas mamy do czynienia z sytuacją zachwiania równowagi (homeostazy) organizmu. A ceną tego zachwiania może być i najczęściej jest taka czy inna choroba, a więc uszkodzenie narządów i ich funkcji. Toteż choroby cywilizacyjne nazywamy zamiennie chorobami adaptacyjnymi, w odróżnieniu od chorób spowodowanych drobnoustrojami chorobotwórczymi.

Leave a Reply